شبکه و یا زیرساخت شبکه، مجموعه‌ای از مولفه‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری مورد نیاز برای اتصال دستگاه‌ها در یک سازمان و اتصال سازمان با دیگر سازمان‌ها و اینترنت است. سخت‌افزارهای فیزیکی و مولفه‌های منطقی زیرساخت شبکه باید بتوانند برخی ویژگی‌های لازم برای شبکه از جمله قابلیت اتصال، قابلیت‌های مسیریابی و سوئیچینگ، امنیت شبکه و کنترل دسترسی را تامین کنند. شبکه و یا زیرساخت شبکه باید قبل از اینکه سرورهایی برای پشتیبانی از اپلیکیشن‌هایی که کاربران نیاز دارند، در محیط شبکه پیاده‌سازی شوند، ایجاد شود.

بنابراین هنگام طراحی شبکه و انتخاب کامپیوترها برای شبکه، عملکردی که هر کامپیوتر قرار است انجام دهد، باید مشخص باشد. دانستن این عملکردها موجب می‌شود طراح شبکه بتواند به خوبی، مولفه‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری مورد نیاز کامپیوترها را تعیین کند.

خود ویندوز سرور 2003 هنگام نصب، امکانات و ابزارهایی را روی کامپیوتر فراهم می‌کند. امکانات و عملکردهای اضافی باید روی سرور پیاده‌سازی شوند تا سرویس‌ها و قابلیت‌های مورد نیاز سازمان و کاربران آن تامین شود. در واقع، تا زمانی که این امکانات و قابلیت‌های اضافی نتوانند سرویس‌های ویژه را تامین کنند، کامپیوتر نمی‌تواند نیازهای کاربران را تامین کند.

کامپیوترهای مورد نیاز در شبکه می‌توانند با توجه به Role های زیر دسته‌بندی شوند:

رول‌های سروری

سرورها را می‌توان برای اجرای رول‌های متعددی پیکربندی کرد. برنامه‌های کاربردی که سرور اجرا می‌کند، رول آن سرور را مشخص می‌کند. معمولا سرورها برای اجرای رول خاص‌شان، نیاز به نصب سرویس‌ها و امکانات اضافی دارند. در مقایسه با workstation ها، سرورها دارای فضای دیسک حافظه بیشتر، و پردازنده‌های سریع‌تری هستند. نقش و رول سرور، مشخص‌کننده‌ی سخت‌افزارهای موردنیاز سرور است. در ادامه برخی از نقش‌های رایج سروری را مشاهده می‌کنید.

• Domain controller
• Database server
• Backup server
• File server
• Print server
• Infrastructure server
• Web server
• E-mail server

رول Desktop workstation

desktop workstation ها متمایز از سرورها هستند، desktop workstation ها کامپیوترهای همه منظوره‌ای هستند که قادر به انجام برخی عملکردها هستند.

رول Workstation قابل حمل

workstation های قابل حمل در واقع راهکاری هستند که امکانات کامپیوترهای رومیزی را برای کارمند خارج از سازمان (آف سایت) فراهم می‌کنند.

ویندوز سرور 2003 مفهوم رول‌های سروری را معرفی کرد. نقش‌های سرور اصولا وظایف ادمینی مرتبط را گروه‌بندی کرده و قابلیت یا عملکرد خاصی را برای طراحی شبکه فراهم می‌کند. در ویندوز سرور 2003، اگر سرور برای نقش سروری خاص پیکربندی شده باشد، سرویس‌ها، امکانات و ابزارهای اضافه‌تری روی آن سرور نصب می‌شوند. به این ترتیب، سرور سرویس‌های مورد نیاز کاربران را فراهم می‌کند.

ویندوز سرور 2003، ابزار جدیدی با عنوان Manage Your Server Utility، برای تعریف و مدیریت نقش‌های سروری فراهم می‌کند. ویزارد مورد استفاده برای اجرای رول‌های سروری در کامپیوترها، Configure Your Server Wizard است که شامل Manage Your Server Utility بوده و از طریق همین Utility مدیریت می‌شود.

با وجود ویندوز سرور 2003، می‌توان یازده نقش سروری مختلف را با Configure Your Server Wizard پیکربندی کرد:

• File server
• Print server
• Application server
• Mail server
• Terminal server
• Remote access server/VPN server
• Domain controllers
• DNS server
• WINS server
• DHCP server
• Streaming media server